Yuk qoidalari

BAGAJ TASHISHNING UMUMIY QOIDALARI
Hurmatli yo‘lovchilar!
Parvoz xavfsizligini ta’minlash, bagajning saqlanishi va yo‘lovchilarga qulay xizmat ko‘rsatish maqsadida bagaj va qo‘l yukini tashishning asosiy qoidalari bilan tanishib chiqishingizni so‘raymiz.
1. Umumiy qoidalar
1.1. Yo‘lovchining bagaji haqiqiy aviachipta mavjud bo‘lgan taqdirda va reysni amalga oshiruvchi aviakompaniya qoidalariga muvofiq tashish uchun qabul qilinadi.
1.2. Bagajni bepul tashish me’yori, uning miqdori, vazni va o‘lchamlari aviakompaniya tomonidan belgilanadi hamda tarif, yo‘nalish va xizmat ko‘rsatish sinfiga qarab farq qilishi mumkin.
1.3. Safardan oldin aviakompaniyadan quyidagilarni oldindan aniqlash tavsiya etiladi:
- bagajni bepul tashish me’yori;
- bir dona bagajning ruxsat etilgan vazni va o‘lchamlari;
- qo‘l yuki me’yorlari;
- me’yordan ortiq va katta o‘lchamli bagajni tashish shartlari;
- maxsus toifadagi bagajni tashish qoidalari.
1.4. Bagajni to‘g‘ri qadoqlash va uning tarkibi uchun yo‘lovchi javobgar hisoblanadi.
2. Ro‘yxatdan o‘tish va bagajni topshirish
Reysga ro‘yxatdan o‘tish vaqtida yo‘lovchi:
- shaxsini tasdiqlovchi hujjat va aviachipta/bording talonini taqdim etishi;
- bagajni tortish va rasmiylashtirish uchun taqdim etishi;
- tashish taqiqlangan buyumlar va moddalarni bagajga topshirmasligi;
- bagaj birkasi to‘g‘ri rasmiylashtirilganiga ishonch hosil qilishi;
- bagaj kvitansiyasi/ajratiladigan talonni belgilangan aeroportda bagajini qabul qilib olgunga qadar saqlashi shart.
Rasmiylashtirilgandan so‘ng bagaj ko‘rikdan o‘tkazish va havo kemasiga yuklash uchun yo‘naltiriladi.
Muhim: topshiriladigan bagajga hujjatlar, pul mablag‘lari, bank kartalari, qimmatbaho buyumlar, zarur dori vositalari va safar davomida kerak bo‘lishi mumkin bo‘lgan boshqa buyumlarni joylashtirish tavsiya etilmaydi.
3. Qo‘l yuki
Qo‘l yuki aviakompaniya tomonidan belgilangan vazn va o‘lcham me’yorlari doirasida havo kemasining yo‘lovchilar salonida tashiladi.
Qo‘l yukida quyidagilarni olib yurish tavsiya etiladi:
- hujjatlar;
- pul mablag‘lari va bank kartalari;
- elektron qurilmalar;
- zarur dori vositalari;
- parvoz vaqtida zarur bo‘ladigan boshqa qimmatbaho va muhim buyumlar.
Qo‘l yukining o‘lchami va vazni aviakompaniya tomonidan belgilanadi.
Agar qo‘l yuki belgilangan me’yorlardan oshsa, aviakompaniya uni ro‘yxatdan o‘tkaziladigan bagaj sifatida rasmiylashtirishni va tegishli to‘lovni amalga oshirishni talab qilishi mumkin.
4. Tashish taqiqlangan buyumlar
Aviatsiya xavfsizligini ta’minlash maqsadida qonunchilik, aviatsiya xavfsizligi qoidalari yoki aviakompaniya talablariga muvofiq tashish taqiqlangan buyumlar va moddalarni bagajda va/yoki qo‘l yukida olib o‘tish taqiqlanadi.
Bunday buyumlarga, jumladan, quyidagilar kirishi mumkin:
- portlovchi moddalar va portlovchi qurilmalar;
- tez yonuvchan moddalar va materiallar;
- zaharli va toksik moddalar;
- radioaktiv materiallar;
- tegishli ruxsatnomasiz qurol-yarog‘ va o‘q-dorilar;
- qo‘l yukida olib o‘tish taqiqlangan ayrim o‘tkir va kesuvchi buyumlar;
- yo‘lovchilar, ekipaj yoki havo kemasi xavfsizligiga tahdid solishi mumkin bo‘lgan boshqa buyumlar.
Diqqat! Tashish taqiqlangan buyumlar ro‘yxati bagaj turi, yo‘nalish hamda davlat yoki aviakompaniya talablariga qarab farq qilishi mumkin.
Safardan oldin tashuvchining amaldagi talablari bilan albatta tanishib chiqing.
5. Qo‘l yukida suyuqliklarni tashish
Qo‘l yukida suyuqliklar, aerozollar va gellarni tashish aeroport, davlat va aviakompaniyaning amaldagi aviatsiya xavfsizligi qoidalariga muvofiq amalga oshiriladi.
Nazoratdan o‘tishdan oldin yo‘lovchi qo‘l yuki tarkibini tekshirishi va suyuqliklarni belgilangan talablarga muvofiq oldindan tayyorlashi tavsiya etiladi.
Quyidagilar uchun alohida qoidalar qo‘llanilishi mumkin:
- dori vositalari;
- bolalar oziq-ovqati;
- maxsus parhez mahsulotlari;
- Duty Free do‘konlaridan xarid qilingan suyuqliklar.
6. Elektron qurilmalar va akkumulyatorlar
Ko‘chma elektron qurilmalar va zaxira litiy batareyalari/akkumulyatorlar aviatsiya xavfsizligi talablari hamda aviakompaniya qoidalariga muvofiq tashilishi lozim.
Quyidagilarga alohida e’tibor qaratish zarur:
- power bank (ko‘chma zaryadlash qurilmalari);
- zaxira litiy akkumulyatorlari;
- elektron sigaretalar va shunga o‘xshash qurilmalar;
- katta sig‘imli akkumulyatorlar.
Power bank va zaxira litiy batareyalarini ro‘yxatdan o‘tkaziladigan bagajga topshirish tavsiya etilmaydi. Ular, odatda, belgilangan cheklovlarga rioya qilgan holda qo‘l yukida tashiladi.
Parvozdan oldin akkumulyatorning ruxsat etilgan sig‘imi va muayyan aviakompaniya talablarini tekshirish zarur.
7. Katta o‘lchamli va me’yordan ortiq bagaj
Quyidagi ko‘rsatkichlar bo‘yicha aviakompaniya tomonidan belgilangan me’yorlardan oshib ketgan bagaj katta o‘lchamli yoki me’yordan ortiq bagaj hisoblanishi mumkin:
- vazni;
- joylar soni;
- o‘lchamlari.
Bunday bagajni tashish aviakompaniya bilan oldindan kelishilgan holda va, qoida tariqasida, qo‘shimcha haq evaziga amalga oshiriladi.
Maxsus bagaj turlariga quyidagilar kirishi mumkin:
- sport jihozlari;
- musiqa asboblari;
- bolalar aravachalari;
- nogironlar aravachalari va harakatlanish vositalari;
- yirik o‘lchamli jihozlar;
- tashish uchun maxsus shartlarni talab qiladigan boshqa mol-mulklar.
Yo‘lovchilarga tashish shartlarini kelishish uchun aviakompaniya bilan oldindan bog‘lanish tavsiya etiladi.
8. Qimmatbaho buyumlar
Quyidagi buyumlarni ro‘yxatdan o‘tkaziladigan bagajga topshirish tavsiya etilmaydi:
- pul mablag‘lari;
- pasport va boshqa hujjatlar;
- bank kartalari;
- qimmatbaho buyumlar;
- qimmat elektron qurilmalar;
- noutbuklar va boshqa qimmatbaho qurilmalar;
- muhim ish hujjatlari;
- safar davomida zarur bo‘ladigan dori vositalari.
Bunday buyumlar, agar xavfsizlik qoidalarida ruxsat etilgan bo‘lsa, qo‘l yukida olib yurilishi lozim.
9. Bagajni qadoqlash
Bagaj tashish va yuklash-tushirish ishlari vaqtida uning saqlanishini ta’minlaydigan tarzda qadoqlangan bo‘lishi lozim.
Quyidagilar tavsiya etiladi:
- mustahkam chemodan yoki boshqa mos qadoqdan foydalanish;
- bagajni ishonchli yopish;
- mahkamlanmagan tasma, lenta va boshqa elementlarni qoldirmaslik;
- eski bagaj birkalarini olib tashlash;
- bagajga yo‘lovchining ismi va aloqa ma’lumotlarini ko‘rsatish;
- chemodanni uning konstruktiv imkoniyatlaridan ortiq darajada yuklamaslik.
Zarur hollarda yo‘lovchi aeroportda bagajni qadoqlash xizmatidan foydalanishi mumkin.
10. Bagajni qabul qilib olish
Belgilangan aeroportga yetib kelgandan so‘ng yo‘lovchi ro‘yxatdan o‘tkazilgan bagajini bagaj berish zonasidan qabul qilib oladi.
Qabul qilib olish vaqtida:
- bagajning butunligini tekshirish;
- aynan o‘z bagaji ekanligiga ishonch hosil qilish;
- bagaj birkasi ma’lumotlarining mosligini tekshirish;
- bagaj shikastlangan yoki yo‘qolgan holatda darhol bagaj qidiruv xizmati xodimlari/aviakompaniya vakiliga murojaat qilish zarur.
Bagaj shikastlangan, undan biror narsa yetishmayotgan yoki bagaj umuman kelmagan holatda bagaj berish zonasini tark etmang.
11. Yo‘qolgan yoki kechikib kelgan bagaj
Agar ro‘yxatdan o‘tkazilgan bagaj yo‘lovchi bilan birga yetib kelmagan bo‘lsa, darhol aviakompaniya vakiliga yoki aeroportdagi bagaj qidiruv xizmatiga murojaat qilish zarur.
Ariza rasmiylashtirish uchun quyidagilar talab qilinishi mumkin:
- pasport yoki shaxsni tasdiqlovchi boshqa hujjat;
- bording taloni;
- bagaj kvitansiyasi/bagaj birkasi;
- bagaj tavsifi;
- yo‘lovchining aloqa ma’lumotlari.
Yo‘lovchi ariza rasmiylashtirish vaqtida olingan barcha hujjatlarni saqlashi lozim.
12. Bagajning shikastlanishi
Bagaj shikastlangani aniqlangan taqdirda yo‘lovchi bagaj olish zonasidan chiqishdan oldin aviakompaniya vakiliga yoki aeroportning tegishli xizmatiga murojaat qilishi shart.
Murojaatni ko‘rib chiqish uchun quyidagilar talab qilinishi mumkin:
- bagaj birkasi;
- bording taloni;
- shaxsni tasdiqlovchi hujjat;
- shikastlangan joylarning fotosuratlari;
- aeroportga murojaat vaqtida rasmiylashtirilgan hujjatlar.
Murojaatlarni ko‘rib chiqish tartibi va muddatlari tashuvchining amaldagi qoidalari hamda qonunchilik bilan belgilanadi.
13. Bolalar aravachalari va harakatlanish vositalari
Bolalar aravachalari, nogironlar aravachalari va boshqa harakatlanish vositalari aviakompaniya qoidalariga muvofiq tashiladi.
Maxsus yordamga muhtoj yo‘lovchilarga bu haqda aviakompaniyani oldindan xabardor qilish tavsiya etiladi.
Elektr akkumulyatorlariga ega nogironlar aravachalarini tashish bo‘yicha maxsus talablar mavjud bo‘lsa, tashish shartlarini oldindan aniqlash zarur.
14. Hayvonlar
Hayvonlarni tashish faqat aviakompaniya, veterinariya va boshqa belgilangan talablarga rioya qilingan holda amalga oshiriladi.
Safardan oldin yo‘lovchi hayvonni tashish masalasini aviakompaniya bilan oldindan kelishib olishi zarur.
Quyidagilar talab qilinishi mumkin:
- veterinariya hujjatlari;
- ruxsatnomalar;
- maxsus konteyner;
- xizmatni oldindan bron qilish;
- qo‘shimcha to‘lov.
15. Yo‘lovchining javobgarligi
Yo‘lovchi quyidagilar uchun javobgar hisoblanadi:
- bagajda tashish taqiqlangan buyumlarning mavjudligi;
- taqdim etilgan ma’lumotlarning haqqoniyligi;
- tashish bo‘yicha belgilangan talablarga rioya qilish;
- bagajni tegishli tarzda qadoqlash;
- bagajni rasmiylashtirish va nazoratdan o‘tkazish uchun o‘z vaqtida taqdim etish.
Aviatsiya xavfsizligi talablarining buzilishi taqiqlangan buyumning olib qo‘yilishi, tashishdan bosh tortish, qo‘shimcha ko‘rikdan o‘tkazish yoki qonunchilikka muvofiq boshqa choralarni qo‘llashga olib kelishi mumkin.
16. Muhim ma’lumot
Bagaj tashish qoidalari quyidagilarga qarab farq qilishi mumkin:
- aviakompaniya;
- yo‘nalish;
- xizmat ko‘rsatish sinfi;
- tarif;
- havo kemasi turi;
- jo‘nab ketish, tranzit va borish mamlakati qonunchiligi;
- aviatsiya xavfsizligi talablari.
Parvozdan oldin reysni amalga oshiruvchi aviakompaniyaning amaldagi qoidalari bilan albatta tanishib chiqing.
Safarga tayyorgarlik ko‘ryapsizmi?
Aeroportga kelishdan oldin quyidagilarni tavsiya etamiz:
☑ aviachiptadagi bagaj me’yorini tekshiring;
☑ bagajingizni uyda tortib ko‘ring;
☑ qo‘l yukining o‘lchamlarini tekshiring;
☑ tashish taqiqlangan buyumlarni olib tashlang;
☑ suyuqliklarni tashish qoidalarini tekshiring;
☑ power bank va akkumulyatorlarni tashish qoidalarini tekshiring;
☑ hujjatlar va bagaj kvitansiyasini saqlang;
☑ maxsus yordamga ehtiyoj bo‘lsa, aviakompaniyani oldindan xabardor qiling.
Sizga yoqimli va xavfsiz parvoz tilaymiz!
Ushbu sahifadagi ma’lumotlar umumiy axborot xususiyatiga ega. Tafovutlar yuzaga kelgan taqdirda amaldagi qonunchilik, aviatsiya xavfsizligi talablari va tashishni amalga oshirayotgan aviakompaniya qoidalari qo‘llaniladi.
LITIY BATAREYALARI BILAN XAVFSIZ SAFAR
1. Faqat KERAKLI BUYUMLARNI oling
O‘zingizga haqiqatan kerak bo‘lgan qurilmalar va batareyalarnigina oling. Bir yo‘lovchiga ikkitagacha zaxira batareya olib yurishga ruxsat etiladi.
2. Qurilmani O‘ZINGIZ BILAN OLIB YURING
Elektron qurilmalarni doimo o‘zingiz bilan yoki oldingizdagi o‘rindiq ostiga joylashtirilgan qo‘l yukida olib yuring.
3. TO‘G‘RI FOYDALANING
Zaxira batareyalarni o‘rindiqda yoki havo kemasi bortida joylashgan elektr manbalari orqali zaryadlamang.
Rullash, parvozga ko‘tarilish va qo‘nish vaqtida ulardan boshqa ko‘chma elektron qurilmalarni zaryadlash yoki quvvatlash uchun foydalanmang.
4. EHTIYOT BO‘LING
Agar qurilma qizib ketsa, tutun chiqarsa yoki shikastlangan bo‘lsa — darhol ekipaj a’zolariga xabar bering.
5. BATAREYA SIG‘IMINI tekshiring
Dronlar va katta sig‘imli batareyalarga ega qurilmalarni tashish masalasi safardan oldin aviakompaniya bilan kelishilishi lozim.
6. BORTGA CHIQISH JOYIDAGI TEKSHIRUV
Agar qo‘l yukingizni bording eshigi oldida yoki samolyot ichida bagajga topshirish so‘ralsa, barcha elektron qurilmalarni oldindan chiqarib, ularni salonga o‘zingiz bilan olib kiring.
7. BATAREYALARNI HIMOYA QILING
Agar zaxira akkumulyatorlarni olib yursangiz, ularning kontaktlarini izolyatsiya lentasi bilan yoping yoki original qadoqda saqlang.
8. AVIAKOMPANIYADAN TEKSHIRING
Har bir aviakompaniyaning o‘z talablari mavjud — safardan oldin ularni aniqlab oling.
